Archive for the ‘Aaipiejee’ Category

In het vorige bericht over de Aaipiejee vind je meer over de eerste keuring en tweede proefbrouw.

De keuring van het tweede proefbrouwsel vond half mei 2010 plaats. Opnieuw waren we te gast bij Jill’s, maar nu in de zijzaal omdat het gezelschap wat groter was.

De opdracht was weer om vier varianten van hetzelfde bier te keuren. Het ging opnieuw om één brouwsel dus alle ingrediënten, maischschema, etc. waren gelijk. Alleen waren vier verschillende giststammen gebruikt voor de vergisting. Voor de kenners onder ons: Wyeast 1056 (American Ale), Wyeast 1187 (Ringwood Ale), Wyeast 1272 (American Ale II), en Wyeast 1968 (London ESB Ale). Allemaal giststammen die geschikt zijn om een India Pale Ale mee te maken, maar ieder toch met hun eigen geur, smaak en karakter.

Leidsch Aaipiejee, keuring tweede proefbrouw

Dat bleek ook uit de keuringsresultaten, waarbij twee varianten duidelijk afvielen omdat de geur en smaak niet voldoende in balans waren. De twee finalisten werden allebei als zeer goed beoordeeld, waarbij de één als iets toegankelijker werd beschouwd (geschikt voor een groter publiek) en de ander als wat extemer. Aangezien de doelstelling was om van de Leidsch Aapiejee een uitdagend bier te maken is de keuze gevallen op de tweede finalist. Als de produktieversie net zo uitgesproken wordt moeten we de gemiddelde argeloze pilsdrinkervooraf gaan waarschuwen voor dit bier! ;-)

Na al dat harde werken was het tijd voor een beloning. Die bestond uit twee biercocktails met bijpassende taart (ja, echt!). De eerste combinatie was een cocktail van Leidsch Blond met o.a. een Italiaanse sinaasappellikeur. Die bleek uitstekend te smaken bij een stukje chipolata-taart. De vruchtjes uit de taart vormden een mooie match met het fruitige van het bier en de likeur.

Leidsch Dubbel-cocktail met taart

De tweede combinatie was een Leidsche Flip (cocktail van Leidsch Dubbel) met een stukje chocolade-taart. De caramel en moutbitterheid van het bier vormen samen met de pure chocolade een echte smaaksensatie!

De definitieve receptuur is inmiddels opgesteld, en de brouwopdracht verstrekt aan de Proefbrouwerij in Lochristi. Eind september zal de Leidsch Aaipiejee gepresenteerd worden (tijdens de Open Brouwdag). Benieuwd naar het resultaat? Je bent van harte welkom op zaterdag 25 september van 12 tot 19 uur.

In het vorige bericht over de Aaipiejee vind je meer over de receptuur en eerste proefbrouw.

In maart had ik de bierkenners van Biergilde Hartensteeg en een paar biervrienden gevraagd om mijn eerste proefbrouw te keuren. En zo kon het gebeuren dat we bij Jill’s op een vroege zondagmiddag al aan het bier zaten. Wetenschappelijk gezien kun je een bierkeuring trouwens het beste ’s ochtends om een uur of 10 houden, want dan zijn je smaakpapillen in topvorm.

Leidsch aaipiejee, keuring eerste proefbrouw

Frappant hoe alleen de koudhoppen (Amarillo, Bramling Cross, Cascade en Challenger) nog zoveel verschil kunnen maken in het uiteindelijke karakter van het bier. De Bramling Cross-hop viel vooral op door de geur van blauw fruit (pruim, bosbes). Hij viel daarom af als kandidaat voor de Aaipiejee, want die moet meer een citrus-achtige geur krijgen. De Amarillo-hop werd uiteindelijk de winnaar. Bij die variant waren geur en smaak het beste in balans.

Na de officiële keuring was er ook nog gelegenheid voor een ’speciaalbier & kaas’-proeverij. De combinaties Leidsch Blond met boeren-camembert, Leidsch Weizen met Hollandse belegen geitenkaas, en Leidsch Dubbel met stilton vielen zeer in de smaak.

Nu de keuze voor de koudhop gemaakt is, wordt het tijd voor een tweede proefbrouw. Een kleine correctie op de gebruikte mouten gaat zorgen voor een iets voller karakter en een tikje donkerder kleur (meer oranje dan geel). Door het brouwsel op te splitsen en met verschillende biergisten te laten vergisten, ontstaan weer vier varianten voor de volgende keuring. Daarover later meer…

In het vorige bericht over de Aaipiejee vind je meer informatie over het biertype India Pale Ale (IPA = Aaipiejee). We gaan nu verder met het opstellen van de receptuur.

Voor de receptuur van de Aaipiejee ben ik uitgegaan van een recept dat ik eerder heb gebrouwen in mei 2007. Dat bier oogste veel enthousiaste reacties bij vrienden en bekenden, maar ik vond het toen nog wat te extreem om als Leidsch Bier op de markt te brengen.

Een variant op het recept heb ik ook nog eens gebruikt in april 2008. Dat was bij een brouwdemonstratie in de Bierwinkel aan de Hartesteeg , voor de officiële opening van die winkel. Een paar liter van dat bier is verdeeld onder lokale liefhebbers, natuurlijk met een speciaal etiket voor de feestelijke gelegenheid.

Leidsch IPA, etiket 2008, voor opening Bierwinkel

Bier wordt gemaakt met vier hoofdingrediënten: gerst, water, hop en gist. Naast gerst worden ook wel andere granen gebruikt (tarwe, spelt, maïs, rijst, haver, rogge) maar eigenlijk altijd in combinatie met gerst. Naast hop worden ook wel andere kruiden gebruikt, afhankelijk van het biertype en de voorkeur van de brouwmeester.

In de Aapiejee zit alleen gerstemout, maar wel in verschillende varianten voor een specifieke geur, smaak en kleur. En worden twee soorten hop toegevoegd tijdens het koken, vooral voor een  stevige bitterheid. Bij de Aaipiejee wordt zelfs na de hoofdvergisting nog extra hop toegevoegd, de zogenaamde koudhop. Niet voor nog meer bitterheid, maar specifiek voor de massieve hopgeur die zo kenmerkend is voor dit biertype.

De soort koudhop is zeer bepalend voor het uiteindelijke karakter van de Aaipiejee. Reden genoeg om begin januari 2010 een proefbrouwsel te maken. Op de foto zie je het bier na de hoofdvergisting. In elk van de vier vergistingstanks is een andere koudhop toegevoegd.

Aaipiejee, vergisting

Voor de kenners: Amarillo, Bramling Cross, Cascade en Challenger. Niet allemaal even gebruikelijk als koudhop voor dit biertype, maar als experiment wel interessant. Omdat de vier varianten – op de koudhop na – identiek zijn (het is één brouwsel) kun je de verschillende koudhoppen uitstekend met elkaar vergelijken.

Volgende keer meer over de keuring van de vier varianten, begin maart 2010. Met verrassende uitkomsten!

Het huidige assortiment van Leidsch Bier bestaat uit de Blond (sinds 2004), Dubbel (sinds 2007) en Weizen (sinds 2009). Qua geur, smaak en karakter stuk voor stuk mooie bieren, maar wel een beetje braaf. Bedoeld om de gemiddelde (Leidse) bierdrinker te verleiden om eens een ander bier te drinken dan het standaardpilsje. Niet bedoeld om de doorgewinterde speciaalbierliefhebber van zijn sokken te blazen.

Microbreweries in de Verenigde Staten doen het al veel langer, en ook kleine brouwerijen in Europa zijn er mee begonnen: extreme bieren brouwen! Bieren, die alle bestaande conventies en classificeringen van biertypen negeren en die een geur- en smaak-explosie veroorzaken in het hoofd van de bierdrinker. Bieren die de spot drijven met de marketeers van de grote bierproducenten. Zij beweren namelijk dat de consument steeds minder bitterheid, minder smaak, minder calorieën wil in zijn biertje. Niet, dus!

Een schitterend voorbeeld is het biertype India Pale Ale, ook wel IPA genoemd (spreek uit: aaipiejee). Een van oorsprong Engels biertype van bovengisting (Ale), met een bleke (Pale) tot amber kleur. Dit biertype werd vroeger per schip vervoerd naar de Engelse koloniën (India), en kreeg meer alcohol en hopbitterheid om de lange reis te doorstaan.

Amerikaanse microbreweries hebben dit biertype geadopteerd en er hun eigen variant op gemaakt: de extreme IPA. Eén van mijn favorieten is de Snake Dog IPA van de Flying Dog Brewery. Geen bier om gedachtenloos weg te klokken. Er zou eigenlijk een waarschuwing op het etiket moeten staan: “Niet voor argeloze pilsdrinkers!”

Leiden krijgt zijn eigen India Pale Ale: de Leidsche Aaipiejee. Waarschijnlijk niet zo extreem als sommige Amerikaanse versies, maar wel een bier met voldoende uitdaging, ook voor de geoefende bierdrinker. Op de website van Leidsch Bier kun je de hele ontwikkeling van de Aaipiejee volgen: van de eerste receptstudies, via de proefbrouwsels en de keuringen, tot en met de lancering ‘ergens in 2010′.