Leidsch Bier

Bieren van wilde of spontane gisting komen van oudsher uit België.
Bierbrouwers André en JW besloten zelf wilde gisten te gaan vangen in Leiden (NL).
Tijdens de open dagen bij Leidsch Bier (op 24 op 25 september) presenteren we de resultaten.

Biergisten spelen een hoofdrol bij het brouwen van bier. De brouwmeester maakt wort (gekleurd, bitter suikerwater) uit gerst, hop en water. Maar het zijn de gistcellen die het wort omzetten in alcohol en koolzuur. Elke giststam produceert daarbij zijn eigen specifieke geur en smaak, die bepalend is voor het karakter van het bier. De brouwmeester vertroetelt zijn gistcelletjes, zodat ze in optimale conditie zijn om keer op keer een topprestatie te leveren.

Bieren van wilde of spontane gisting komen van oudsher uit België. Denk aan lambik en geuze: friszurige bieren met een zeer complexe geur en smaak. De wilde gisten die daarvoor gebruikt worden zweven in de lucht rondom de brouwerij of houden zich op in de kieren van houten gistingsvaten. Wetenschappelijk gezien praten we over de gistfamilie Brettanomyces (kortweg Brett.). En dan vaak in gezelschap van Lactobacillus (melkzuur)- en Pediococcus-bacteriën.

André (links) en JW (rechts) op gistsafari

Het aardige is dat die Brett-gist echt niet alleen in (delen van) België voorkomt, maar overal ter wereld. Vooral fruitbomen zijn een geliefde omgeving voor Brett-gisten. Bierbrouwers André (biochemisch analist) en JW (eigenaar/brouwer Leidsch Bier) hebben het plan opgevat om in Leiden zo’n wilde gist te gaan vangen. Gewoon bij de buren in de appelboom. Maar wel met vernuftige vangkooitjes, uitgekiende voedingsbodem, petrischalen, een computer-microscoop en een klimaatkast.

Tijdens de open dagen bij Leidsch Bier presenteren we onze resultaten, inclusief microscoop-opnamen van delende gistcellen en kleurrijke close-ups van schimmelculturen. Én we laten twee Brett-bieren proeven. Of die al gemaakt zijn met wilde, Leidse gist? Kom naar de presentatie en je hoort het uit de eerste hand!

De presentatie is op zaterdag 24-09 én zondag 25-09 om 16:00 uur. De brouwerij is op beide dagen geopend van 14:00 tot 19:00 uur.

De open dagen bij Leidsch Bier zijn onderdeel van de Nederlandse Brouwerijdagen 2011 op meer dan 50 locaties in Nederland. Voor meer informatie: www.nederlandsbier.nl.

Posted in Geen categorie | No Comments »

Posted in Geen categorie | No Comments »

Posted in Morsporter | No Comments »

Bijna honderd jaar na de sluiting van Stoombierbrouwerij De Posthoorn heeft Leiden weer een eigen bierbrouwerij. En dat vieren we met de introductie van een nieuw bier: de Morsporter, ontwikkeld en gebrouwen op Leidse bodem.

De Morsporter zal voor het eerst getapt worden op vrijdag 13 mei 2011, vanaf 17:30 uur.
Plaats van handeling is Lemmy’s Biercafé (Morsstraat 24, Leiden).
De locatie is niet toevallig gekozen want we vieren dan ook het 15-jarig bestaan van Lemmy’s.

Alle bierliefhebbers in Leiden en omgeving zijn voor deze bijzondere gelegenheid van harte uitgenodigd! In verband met de voorbereidingen hoor ik graag of je aanwezig zult zijn. Stuur dan een mailtje met als onderwerp ‘aanmelden’.

Woon je in Leiden? Dan is de fiets de beste optie: Lemmy’s vind je in het centrum van Leiden, vlakbij de Beestenmarkt. Voor wie verder weg woont, is het Openbaar Vervoer het makkelijkste (http://www.9292ov.nl). Het is acht minuten lopen vanaf treinstation Leiden Centraal. Kom je met de auto? Zorg dan voor een BOB en parkeer bijvoorbeeld bij het Stadsparkeerplan aan de Haagweg (http://www.stadsparkeerplan.com). Vanaf daar is het 7 minuten lopen.

Hopelijk tot vrijdag de 13e!

De receptuur voor de Leidsche Bieren wordt sinds de start in 2004 ontwikkeld in Leiden. Het produktiebrouwen vindt echter in licentie plaats bij de gerenommeerde Proefbrouwerij in Lochristi (B). Leidsch Blond en Leidsch Aaipiejee zijn momenteel op voorraad en zullen ook op de 13e mei getapt worden.

Inmiddels zijn alle maatregelen getroffen om ook in Leiden aan de Flevodwarsweg te kunnen produktiebrouwen. Weliswaar nog op zeer kleine schaal, want met een hoeveelheid van 1 hectoliter per maand kun je het beste spreken van een nano-brouwerij. Met deze faciliteiten wordt wel het mogelijk om nieuwe, experimentele, en verrassende bieren te brouwen (zoals de Morsporter). Het is de bedoeling om de brouwcapaciteit in de komende jaren stapsgewijs te vergroten.

Een porter is een oud Engels biertype dat in de 18e en 19e eeuw zeer populair was in Londen en omgeving. Het bier valt direct op door zijn donkerbruine tot zwarte kleur. Om dat te bereiken is voor de Morsporter een traditionele Engelse moutsoort gebruikt. De naam Morsporter verwijst natuurlijk ook naar de Morspoort, één van de twee overgebleven stadspoorten van Leiden. Alles over de ontwikkeling van de Morsporter lees je hier:
http://www.leidschbier.nl/category/morsporter/

Kom vrijdag de 13e genieten van dit nieuwe bier!

Posted in Morsporter, Verhuizing | 1 Comment »

Eind 2010 kreeg ik weer de kriebels om een nieuw bier te gaan ontwikkelen.  De Leidsch Aaipiejee was inmiddels klaar en in september 2010 gelanceerd met veel enthousiaste reacties, zowel in Leiden als in de rest van Nederland (en zelfs daarbuiten). Tijd voor een nieuwe uitdaging!

Voor de ontwikkeling van de Aaipiejee (zie hier) hadden we een aantal hopsoorten als koudhop uitgeprobeerd: Amarillo, Bramling Cross, Cascade en Challenger. Daarbij viel de Bramling Cross (zoals verwacht) af omdat deze hopsoort geen citrus-achtige geur geeft, die gewenst was voor de Aaipiejee.  In plaats daarvan doet de geur meer denken aan blauw fruit (pruimen, bosbessen). Die geur kwam er tijdens de keuringsronde ook duidelijk uit, en was zo mooi dat ik ter plekke besloot om met deze hopsoort ooit nog eens een bier te gaan maken.

Niet gebruikelijk misschien, maar “koudhoppen met Bramling Cross” werd de eerste bouwsteen voor het nieuwe recept.

Een andere, langgekoesterde wens was om een Porter te maken, een oud Engels biertype dat in de 18e en 19e eeuw zeer populair was in Londen en omgeving. Tegenwoordig wordt de Porter in Engeland bijna niet meer gebrouwen. Maar (net als bij een aantal andere biertypes) is de Porter ‘geadopteerd’ door diverse Amerikaanse craft brewers, vernieuwd en opnieuw populair, nu in de ‘nieuwe wereld’.

Een Porter valt als biertype op door zijn donkerbruine tot zwarte kleur, gecombineerd met een beige/bruin schuim. Qua kleur en moutachtige smaak wel vergelijkbaar met een Stout (b.v. Guinness) maar zachter van smaak (wat zoeter, minder moutbitter) en met meer fuitigheid in de geur. Door het gebruik van donkere, gebrande mouten ontstaat een koffie/espresso- of cacao/chocolade-achtige smaak. Die smaak van (bittere) chocolade leek me wel een mooie combinatie met de geur van blauw fruit (pruimen, bosbessen) van de hop.

Na een intensieve literatuurstudie (met name “Biertypengids” van Derek Walsh en “Classic Beer Styles (5): Porter” van Terry Foster) was het tijd voor het eerste proefbrouwsel. Zoals bij mij gebruikelijk weer één brouwsel in vieren gesplitst en vergist met vier verschillende Wyeast-giststammen. Daardoor is het specifieke karakter van de giststammen mooi onderling te vergelijken. De juiste giststam maakt een wereld van verschil in het uiteindelijke karakter van een bier.

De eerste keuring van de proefbrouwsels vond plaats op zondag 6 februari 2011 in Lemmy’s Biercafé aan de Morsstraat. Net als vorig jaar had ik de bierkenners van Biergilde Hartensteeg uitgenodigd voor hun oordeel, deze keer versterkt met een aantal leden van de Leidse BierProefClub van PINT. De resultaten waren duidelijk: er zitten een paar mooie bieren bij, maar met name in de hopgeur moet er nog veel ontwikkeld worden. Bijkomend hoogtepuntje was dat tijdens de keuring ook spontaan de naam voor het nieuwe bier ontstond. We zaten in de Morsstraat, vlakbij de Morspoort (één van de twee overgebleven stadspoorten van Leiden) dus leek Morsporter een perfecte naam voor het nieuwe bier.

Na een correctie op de vergistingstemperatuur (voor de fruitige hopgeur) en de moutstort (voor de volmondigheid) stond op zondag 20 maart 2011 alweer de tweede keuring op het programma. De geur scoorde over de hele linie veel beter, dus nu kwam het aan op de specifieke kenmerken van de verschillende giststammen. Proefbieren B en D streden om de eerste plaats, terwijl ook bier C aan sommige proeftafels hoog scoorde. In alle gevallen gold wel dat de kleur van het bier nog aangepast moest worden, want de roodbruine gloed was nog lang niet donker genoeg voor een Porter.

Inmiddels is de keuze gemaakt en de Morsporter op wat grotere schaal gebrouwen, en zal voor het eerst uit de tap stromen tijdens de viering van het 15-jarig bestaan van Lemmy’s Biercafé. Alle bierliefhebbers van Leiden zijn van harte uitgenodigd om op vrijdag 13 mei 2011, vanaf 17:30 uur de nieuwe Leidsch Morsporter te komen uitproberen (Lemmy’s Biercafé, Morsstraat 24, Leiden).

Posted in Morsporter | No Comments »